Wspólna Deklaracja warszawskiego Szczytu Partnerstwa Wschodniego

Wspólna Deklaracja Warszawskiego Szczytu Partnerstwa Wschodniego,
Warszawa, 29-30 września 2011 r.

Szefowie państw i rządów oraz przedstawiciele Republiki Armenii, Republiki Azerbejdżanu, Gruzji, Republiki Mołdowy i Ukrainy, a także przedstawiciele Unii Europejskiej oraz szefowie państw i rządów i przedstawiciele państw członkowskich Unii spotkali się w Warszawie w dniach 29-30 września 2011 r., aby odnowić zobowiązania dotyczące celów i ciągłego wdrażania mechanizmu Partnerstwa Wschodniego. W szczycie uczestniczyli także Przewodniczący Parlamentu Europejskiego, a także przedstawiciele Komitetu Regionów, Komitetu Ekonomiczno-Społecznego, Europejskiego Banku Inwestycyjnego, oraz Europejskiego Banku Odbudowy i Rozwoju.

Podczas szczytu praskiego w maju 2009 roku utworzono strategiczny i ambitny mechanizm Partnerstwa Wschodniego, jako konkretny wymiar Europejskiej Polityki Sąsiedztwa, w celu dalszego wspierania zrównoważonych reform w państwach Europy Wschodniej w imię przyspieszenia procesu ich politycznej i gospodarczej integracji z Unią Europejską. W planie przyjętym w Pradze zawarto główne zasady Partnerstwa Wschodniego; uczestnicy szczytu warszawskiego potwierdzają zobowiązanie pełnego ich wdrożenia.

Podczas szczytu warszawskiego podkreślono, że wzmożony wysiłek na rzecz reform służy wspólnemu dobru, w związku z czym powinien on zostać podjęty w duchu współwłasności i wzajemnej odpowiedzialności. Partnerstwo Wschodnie powołano do życia przy założeniu wspólnoty wartości i zasad wolności, demokracji, szacunku dla praw człowieka i swobód podstawowych, oraz praworządności. Wszystkie kraje uczestniczące w Partnerstwie Wschodnim dochowują wiary powyższym wartościom poprzez wykorzystanie właściwych instrumentów międzynarodowych. Każde państwo członkowskie Unii Europejskiej jest również zobowiązane do ich przestrzegania w świetle Traktatu o Unii Europejskiej. Uczestnicy szczytu warszawskiego uznają niniejszym aspiracje i wybory europejskie wybranych partnerów, a także ich zobowiązania na rzecz rozwoju głęboko zakorzenionych i zrównoważonych struktur demokratycznych. Uczestnicy szczytu warszawskiego podkreślili szczególną rolę Partnerstwa Wschodniego we wspieraniu państw dążących do nawiązywania coraz bliższych stosunków z Unią Europejską.

Wiele już osiągnięto. W państwach partnerskich wdrożono reformy polityczno-gospodarcze. Stosunki Unii Europejskiej z jej wschodnioeuropejskimi partnerami zostały w sposób istotny pogłębione. Wymiana handlowa pomiędzy Unią Europejską a jej partnerami wschodnioeuropejskimi osiągnęła poziom dotychczas niespotykany. Aby skonsolidować ten trend, Unia Europejska wraz z większością partnerów zaangażowała się w negocjowanie umów stowarzyszeniowych, prowadzących również do utworzenia Pogłębionych i Kompleksowych Stref Wolnego Handlu (DCFTA, Deep and Comprehensive Free Trade Areas) z chwilą spełnienia wszystkich wymaganych kryteriów. Jednocześnie partnerzy podejmują działania na rzecz zwiększania mobilności na obszarze całego kontynentu. Rozpoczęto dialog z Ukrainą i Republiką Mołdowy w kwestii zniesienia obowiązku wizowego. Porozumienia o readmisji i upraszczaniu procedur wizowych są w chwili obecnej zawierane z Gruzją; zakłada się zawarcie podobnych umów z Republiką Armenii, Republiką Azerbejdżanu i Republiką Białorusi.

Jednym z podstawowych założeń Partnerstwa Wschodniego jest nawiązanie współpracy z wszystkimi grupami społecznymi, bez pośrednictwa rządu. Uczestnicy szczytu warszawskiego z zadowoleniem przyjmują utworzenie Zgromadzenia Parlamentarnego EURONEST, zwiększenie roli społeczeństwa obywatelskiego dzięki powołaniu do życia Forum Społeczeństwa Obywatelskiego, utworzenie Forum Biznesu Partnerstwa Wschodniego, oraz Konferencję Władz Regionalnych i Lokalnych Partnerstwa Wschodniego.

W uznaniu dla dotychczasowych postępów uczestnicy szczytu warszawskiego podkreślili, że wiele pozostaje do zrobienia w kontekście celów Partnerstwa Wschodniego, w tym w drodze odpowiedniego wykorzystania dostępnych instrumentów współpracy. W tym kontekście z zadowoleniem przyjęli ogłoszenie komunikatu Wysokiego Przedstawiciela i Komisji w kwestii przeglądu Europejskiej Polityki Sąsiedztwa. Większe zróżnicowanie prac i wyższy poziom odpowiedzialności ułatwi poszczególnym partnerom realizację aspiracji, potrzeb i możliwości. Zgodnie z powyższymi zasadami, tempo reform zadecyduje o intensywności współpracy, a partnerzy najsilniej zaangażowani w proces wdrażania reform odniosą większe korzyści z relacji z Unią Europejską w postaci bliższych powiązań politycznych, głębszej stopniowej integracji gospodarczej z unijnym rynkiem wewnętrznym, i szerszego wsparcia ze strony Unii. Pomoc unijna przyjmie formę wspierania rozwoju społeczno-gospodarczego i społeczeństw obywatelskich, a także całościowego rozwoju instytucjonalnego, większego poszanowania praw człowieka i praworządności, szerszego dostępu do rynku, zwiększenia finansowania działań inwestycyjnych przez EBI, oraz ułatwienia mobilności pracowników w prawidłowo zarządzanym i bezpiecznym otoczeniu. Skuteczne rozstrzyganie konfliktów, zwiększanie zaufania i rozwój korzystnych relacji sąsiedzkich to konieczne warunki współpracy regionalnej i rozwoju społeczno-gospodarczego.

Uczestnicy szczytu warszawskiego wspólnie oświadczają, iż Partnerstwo Wschodnie wymaga istotnego wzmocnienia; Partnerstwo powinno podjąć zobowiązanie na rzecz uintensywnienia programu wdrożeniowego zgodnie z założeniem tworzenia wspólnego obszaru demokracji, dobrobytu, stabilizacji, a także rozszerzania interakcji i wielowymiarowej wymiany. Uczestnicy szczytu warszawskiego oświadczają również, że osiągnięcia i postępy Partnerstwa Wschodniego powinny zapewnić wszystkim obywatelom państw partnerskich bezpośrednie i przejrzyste korzyści, a jednocześnie podejmują zobowiązanie na rzecz działań służących upowszechnieniu wiedzy na temat Partnerstwa Wschodniego.

* * *
Szefowie państw i rządów oraz przedstawiciele Republiki Armenii, Republiki Azerbejdżanu, Gruzji, Republiki Mołdowy i Ukrainy, a także przedstawiciele Unii Europejskiej oraz szefowie państw i rządów i przedstawiciele państw członkowskich Unii uznają sukces i rozwój Partnerstwa Wschodniegoza priorytet, w związku z czym uzgadniają wspólne podjęcie następujących działań:
Pogłębione zaangażowanie dwustronne: stowarzyszenie polityczne, integracja społeczno-gospodarcza i mobilność
 

1. Celem Partnerstwa Wschodniego jest stworzenie warunków koniecznych do przyspieszenia procesu stowarzyszania politycznego i pogłębienia integracji gospodarczej Unii Europejskiej z zainteresowanymi krajami partnerskimi w uznaniu korzyści ekonomicznych związanych z uintensywnieniem handlowej wymiany towarów i usług, potencjału zwiększonych przepływów środków inwestycyjnych, oraz znaczenia postępującej integracji gospodarczej z rynkiem wewnętrznym Unii Europejskiej. Kraje Partnerstwa Wschodniegobędą dążyły do udzielania dalszego wsparcia przy wprowadzaniu reform politycznych i społeczno-gospodarczych w krajach partnerskich, ułatwiając kompleksowe zbliżenie z Unią Europejską, prowadzące do stopniowej integracji ekonomicznej z unijnym rynkiem wewnętrznym, a tym samym do utworzenia obszaru gospodarczego Unii Europejskiej i krajów partnerskich.
2. Postępujące zbliżanie do zasad i praktyk Unii Europejskiej będzie wymagało podjęcia przez kraje partnerskie intensywnych działań na rzecz reform: kompleksowych, szeroko zakrojonych i wspieranych instytucjonalnie. Działania te będą z kolei wymagały trwałego zaangażowania ze strony Unii Europejskiej, a także wspierania przez nią krajów partnerskich zmagających się z wymagającym programem reform – zgodnie z zasadami zróżnicowania i wzajemnej odpowiedzialności.
3. Umowy stowarzyszeniowe, których integralną częścią są szeroko zakrojone programy reform oraz – wszędzie tam, gdzie zostało to uznane za właściwe – Pogłębione i Kompleksowe Strefy Wolnego Handlu, stanowią podwaliny relacji w ramach Partnerstwa Wschodniego. Zakończono rundę niezmiernie produktywnych negocjacji z Ukrainą. W tym kontekście uczestnicy szczytu warszawskiego pragną podkreślić, że oczekują ewentualnego zakończenia negocjacji przed szczytem unijno-ukraińskim w grudniu 2011 r.. Odnotowano istotne postępy w negocjowaniu umowy stowarzyszeniowej z Republiką Mołdowy, jak również w negocjacjach z Republiką Armenii, Republiką Azerbejdżanu i z Gruzją. Jeżeli chodzi o komponent DCFTA umów stowarzyszeniowych, jakie mają zostać zawarte z Gruzją i z Republiką Mołdowy, przewiduje się rozpoczęcie odnośnych negocjacji do końca bieżącego roku pod warunkiem wystarczających postępów w zakresie realizacji szeregu niezrealizowanych dotychczas zaleceń kluczowych. W oparciu o istotne dotychczasowe osiągnięcia Armenia podjęła działania na rzecz przygotowań do możliwie szybkiego rozpoczęcia negocjacji w sprawie DCFTA.
4. Zawieranie umów stowarzyszeniowych ułatwią stopniowo wdrażane programy stowarzyszeniowe Partnerstwa Wschodniego. Wspólnie zostanie uzgodniona pewna liczba priorytetów współpracy, uzupełnionych mierzalnymi celami i wskaźnikami. W ramach działań na rzecz monitoringu i pomocy krajom partnerskim szczególna uwaga zostanie poświęcona analizie owych celów i wskaźników.
5. Uczestnicy szczytu warszawskiego z zadowoleniem przyjęli uruchomienie 30 września w Sopocie Forum Biznesu Partnerstwa Wschodniego, a także ewentualne wspieranie przez Forum wybranych elementów negocjacji służących zawieraniu umów stowarzyszeniowych i umów DCFTA jako działań na rzecz tworzenia konkurencyjnej gospodarki rynkowej, działającej zgodnie z zasadą włączenia społecznego. W tym kontekście promowanie inwestycji oraz prężnie działającego, innowacyjnego sektora małych i średnich przedsiębiorstw nabiera szczególnego znaczenia.
6. Uczestnicy szczytu warszawskiego z zadowoleniem przyjęli utworzenie mechanizmu pomocy makrofinansowej, uruchomionego przez Unię Europejską na rzecz wybranych krajów partnerskich podczas niedawnego kryzysu gospodarczego. Unijny instrument pomocy makrofinansowej może także w przyszłości wspomóc kraje partnerskie w rozwiązywaniu przez nie krótkoterminowych problemów w rachunku płatności, pod warunkiem spełnienia całości warunków wstępnych, oraz zgodności programów ogólnych z programem znaczących reform.
7. Uczestnicy szczytu warszawskiego podjęli decyzję o rozszerzeniu współpracy w obszarach związanych ze swobodami, z bezpieczeństwem i sprawiedliwością, a także o podjęciu działań na rzecz koordynacji poszczególnych programów ramowych, zarówno na szczeblu współpracy dwustronnej jak i regionalnej. Dalsza współpraca i działania koordynacyjne będą dotyczyć w szczególności prewencji i zwalczania nielegalnej migracji, promowania migracji i mobilności bezpiecznej i właściwie zarządzanej, zintegrowanych systemów zarządzania bezpieczeństwem granic państwowych, zwalczania handlu narkotykami, przestępczości zorganizowanej, handlu ludźmi i prania pieniędzy, walki z terroryzmem, oraz zwalczania korupcji i dalszych działań na rzecz całkowitej niezawisłości władzy sądowniczej. Organizacja spotkań na poziomie ministerialnym przyczyni się do zapewnienia odpowiedniego przywództwa politycznego i sprawnej koordynacji prac. Ponadto objęcie procesu z Söderköping (Procesu Współpracy Transgranicznej) zakresem działań wielostronnych Partnerstwa Wschodniego umożliwi rozwój dialogu i współpracy w ramach szerszego programu prac w obszarze kwestii migracyjnych. Uczestnicy szczytu warszawskiego pragną zachęcić do współpracy z zainteresowanymi krajami partnerskimi wyspecjalizowane instytucje Unii Europejskiej działające w obszarach swobód, bezpieczeństwa i wymiaru sprawiedliwości.
8. Podstawowym celem Partnerstwa Wschodniegojest zwiększenie mobilności obywateli w bezpiecznym i właściwie zarządzanym środowisku. Cel ten wiąże się z koniecznością zawarcia umów o readmisji i uproszczeniu procedur wizowych jako działania pierwszoplanowego. Po zawarciu i wejściu w życie umów Unia podejmie wraz z krajami partnerskimi stopniowe działania na rzecz znoszenia obowiązku wizowego (rozpatrując każdy przypadek indywidualnie), o ile zostaną spełnione warunki związane z zagwarantowaniem bezpiecznej i właściwie zarządzanej mobilności, zgodnie z założeniami dwuetapowego planu działań na rzecz liberalizacji reżimu wizowego. W tym kontekście uczestnicy szczytu warszawskiego uznają postępy osiągnięte przez Republikę Mołdowy i Ukrainy w zakresie wdrażania przyjętych przez nie planów działań na rzecz liberalizacji reżimu wizowego. Oba plany mogą służyć za wzór dla pozostałych krajów partnerskich, z uwzględnieniem specyfiki i zróżnicowanego etapu osiągnięć poszczególnych państw.
9. Uczestnicy szczytu warszawskiego z zadowoleniem przyjęli skuteczne działania podjęte w Gruzji na rzecz zawarcia umów o readmisji i uproszczeniu procedur wizowych. Oczekują oni rozpoczęcia negocjacji w kwestii zawarcia podobnych umów z Republiką Białorusi (z korzyścią dla całego społeczeństwa), a także z Republikami Armenii i Azerbejdżanu. Uczestnicy szczytu warszawskiego pragną podkreślić związane z Europejskim Kodeksem Wizowym możliwości usprawnienia trybu dostarczania wiz podróżującym w dobrej wierze, w szczególności studentom, naukowcom i przedstawicielom środowiska biznesu. Uczestnicy szczytu warszawskiego z zadowoleniem przyjęli utworzenie (zgodnie z globalną polityką migracyjną) partnerstw na rzecz mobilności z Republiką Mołdowy i Gruzją, a także o dotychczasowych postępach Republiki Armenii w tym obszarze, i wyrażają wolę utworzenia podobnych mechanizmów we współpracy z innymi partnerami.
10. Uczestnicy szczytu warszawskiego z zadowoleniem przyjęli uruchomienie programów kompleksowego rozwoju instytucjonalnego, wspierających wdrażanie przyszłych umów stowarzyszeniowych, w tym umów DCFTA, oraz planów działań na rzecz liberalizacji reżimów wizowych. Z zadowoleniem przyjęli również uruchomienie pilotażowych programów rozwoju regionalnego, wspierających partnerów w rozwiązywaniu kwestii związanych z nierównościami gospodarczymi, społecznymi i regionalnymi.

Uczestnictwo w programach unijnych i pracach agencji Unii Europejskiej, oraz rozszerzona współpraca sektorowa
 

11. Uczestnicy szczytu warszawskiego uzgodnili podjęcie wspólnych działań na rzecz ułatwiania (w tym w drodze stałego współfinansowania) uczestnictwa krajów partnerskich w programach unijnych i pracach agencji Unii Europejskiej. Oczekują oni także podpisania memorandum o porozumieniu w sprawie stowarzyszenia Republiki Mołdowy z 7. ramowym programem badań i rozwoju technologicznego. Uczestnicy szczytu warszawskiego z zadowoleniem przyjęli wejście w życie protokołu umożliwiającego Republice Mołdowy uczestnictwo w programach Unii Europejskiej, oraz podpisanie przez Ukrainę podobnego w treści protokołu; oczekują podpisania podobnych dokumentów przez pozostałe kraje partnerskie. Przyjęli oni także z zadowoleniem pogłębienie współpracy krajów partnerskich z instytucjami Unii Europejskiej w takich obszarach jak bezpieczeństwo lotnicze, bezpieczeństwo żywności i zwalczanie handlu narkotykami. Podjęli decyzję o współpracy na rzecz sformułowania wykazu priorytetów, umożliwiającym krajom partnerskim uczestnictwo w programach unijnych i pracach agencji Unii Europejskiej.
12. Uczestnicy szczytu warszawskiego z zadowoleniem przyjęli informację o rozszerzeniu współpracy w znaczącej liczbie sektorów od czasu uruchomienia Partnerstwa Wschodniego. Apelują o rozszerzanie współpracy sektorowej i dialogu odpowiednio w drodze spotkań ministerialnych lub urzędników wyższego szczebla.
13. Zwracając uwagę na współzależność energetyczną, uczestnicy szczytu warszawskiego podjęli decyzję o wzmocnieniu partnerstwa energetycznego. Z zadowoleniem przyjęli już prowadzoną współpracę w sektorze energetyki na zasadach dwu- i wielostronnych. Podjęli zobowiązanie na rzecz otwartej i zgodnej z zasadami włączenia partnerskiego polityki w obszarach bezpieczeństwa energetycznego oraz przesyłu i dostaw energii. Ponadto uczestnicy szczytu warszawskiego podjęli decyzję o kontynuacji działań na rzecz integracji rynków energetycznych, w tym w drodze objęcia zainteresowanych krajów Partnerstwa Wschodniego Traktatem o Wspólnocie Energetycznej. Z zadowoleniem przyjęli uzyskane niedawno przez Republiki Mołdowy i Ukrainy członkostwo w Traktacie o Wspólnocie Energetycznej i pragną zachęcić pozostałe kraje partnerskie do podjęcia podobnych działań. Uczestnicy szczytu warszawskiego uzgodnili także podjęcie działań na rzecz wzmocnienia długofalowego bezpieczeństwa energetycznego, w tym w drodze współpracy w zakresie stabilizacji i bezpieczeństwa dostaw i przesyłu energii, bezpieczeństwa jądrowego, konkurencyjnych rynków energetycznych, a także w drodze rozwoju infrastruktury z zachowaniem zgodności z rynkowymi zasadami podnoszenia efektywności energetycznej i wykorzystania odnawialnych źródeł energii. Uczestnicy szczytu warszawskiego z zadowoleniem przyjęli utworzenie we współpracy z Ukrainą Wschodnioeuropejskiego Partnerstwa na rzecz Efektywności Energetycznej i Środowiska oraz zgadzają się pracować na rzecz objęcia członkostwem innych zainteresowanych partnerów. Odnośnie do rozwoju infrastruktury o strategicznym znaczeniu dla zróżnicowania form dostaw energii na rynek europejski z Morza Kaspijskiego, Unia Europejska oraz zainteresowani partnerzy odnotowują konkretne kroki podjęte w celu realizacji Korytarza Południowego. Podkreślając znaczenie bezpieczeństwa jądrowego, także jeżeli chodzi o możliwą budowę nowych elektrowni atomowych, przyjmują oni z zadowoleniem wzmożoną współpracę w tym obszarze i popierają przejrzystość i dostępność informacji, a także pełne podporządkowanie międzynarodowym umowom o bezpieczeństwie jądrowym i ochronie środowiska, jak również zauważają niedawne poparcie Deklaracji w sprawie testów obciążeniowych.
14. W sektorze transportu infrastruktura UE i krajów partnerskich powinna być znacznie ściślej powiązana, aby ułatwiać przepływ osób i towarów. Cel ten można osiągnąć w drodze zwiększonej integracji rynku i poprawy powiązań infrastrukturalnych. Uczestnicy warszawskiego szczytu zgadzają się kontynuować wzmacnianie współpracy w dziedzinie transportu, zwłaszcza w ramach wymiaru wielostronnego Partnerstwa Wschodniego.

Uczestnicy szczytu warszawskiego odnotowują postępy w dziedzinie rozwoju szerszego Wspólnego Europejskiego Obszaru Lotniczego. Z zadowoleniem przyjmują podpisanie Umowy o Wspólnym Europejskim Obszarze Lotniczym między Unią Europejską i Gruzją, oraz niedawne rozpoczęcie negocjacji z Republiką Mołdowy; oczekują finalizacji negocjacji z Ukrainą. Zachęcają innych zainteresowanych partnerów do negocjowania podobnych umów.
 

15. Uczestnicy szczytu warszawskiego uznają, że postęp na rzecz Zielonej Gospodarki, zrównoważonej ekologicznie oraz wydajnie wykorzystującej zasoby i energię, jest kluczowym celem wspólnym. Pozostają przy swoich zobowiązaniach przestrzegania międzynarodowych standardów prawnych w dziedzinie środowiska naturalnego. Zgadzają się podjąć pilne działania w kwestii zmian klimatycznych i zwalczać degradację środowiska naturalnego, w tym tę spowodowaną przestarzałymi środkami ochrony roślin i innymi niebezpiecznymi substancjami chemicznymi. Zgadzają się także promować dialog w sprawie zmian klimatycznych i wymianę najlepszych praktyk, co powinno wspomóc wdrażanie międzynarodowych umów klimatycznych i umożliwić krajom partnerskim aktywne i jak najszybsze wykorzystanie długofalowego wsparcia na rzecz osiągnięcia celów polityki klimatycznej. Z zadowoleniem przyjmują ciągły rozwój Wspólnego Systemu Informacji o Środowisku Naturalnym.
16. Uczestnicy szczytu warszawskiego zgadzają się rozwijać współpracę w dziedzinie rolnictwa i rozwoju wsi, w tym w ramach Programu Europejskiego Sąsiedztwa na rzecz Rozwoju Rolnictwa i Obszarów Wiejskich (ENPARD). Z zadowoleniem przyjmują zawarcie umowy z Gruzją o chronionych oznaczeniach geograficznych produktów rolniczych i żywności, oczekują podpisania podobnych umów z Republiką Mołdowy, oraz pragną zachęcić innych partnerów do zawierania podobnych umów.
17. Ze względu na rosnące znaczenie roli technologii informatycznych i komunikacyjnych w demokratyzacji społeczeństw, uczestnicy szczytu warszawskiego zgadzają się podnieść poziom liberalizacji komunikacji elektronicznej i z zadowoleniem przyjmują pracę na rzecz utworzenia sieci elektronicznych regulatorów Partnerstwa Wschodniego.
18. Współpraca i polityka dialogu w ramach Partnerstwa Wschodniego w dziedzinie edukacji, badań, młodzieży i kultury powinny być nadal wzmacniane, w tym poprzez uruchomienie Programu Młodzieżowego Partnerstwa Wschodniego, kontynuację Programu Kulturalnego Partnerstwa Wschodniego oraz rozszerzenie uczestnictwa w istotnych programach, w tym następcach programów Kształcenia Ustawicznego, Kultura i Młodzież w Działaniu. Ustanowiona zostanie Przestrzeń Wspólnej Wiedzy i Innowacji związana z Rozwojem Inteligentnym i agendami ds. innowacji w Unii Europejskiej, aby rozszerzyć zakres strategii i zwiększyć jej widoczność.

Wzmocnienie współpracy wielostronnej
 

19. Uczestnicy szczytu warszawskiego z zadowoleniem przyjmują postęp w wielostronnym wymiarze Partnerstwa Wschodniego. Wielostronne Platformy nadal będą wspomagać postęp w ustawodawczym i regulacyjnym zbliżeniu do unijnego dorobku prawnego w drodze umożliwienia wymiany doświadczeń i najlepszych praktyk. Nastąpi przegląd programu pracy platform i paneli w celu zapewnienia elastyczności w odpowiadaniu na potrzeby krajów partnerskich i wzięcia pod uwagę nowych obszarów współpracy. Uczestnicy szczytu warszawskiego nadal wyrażają zgodę na koncentrację na szybkim wdrożeniu pięciu inicjatyw flagowych Partnerstwa Wschodniego, które wspierają konkretne projekty współpracy Unii Europejskiej z krajami partnerskimi. Przyjmują oni z zadowoleniem i czekają na uzupełniające i wzmacniające programy narodowe, jak na przykład Estońskie Centrum Partnerstwa Wschodniego skupione na zdolnościach administracyjnych, jak również Akademia Administracji Publicznej Partnerstwa Wschodniego w Warszawie.
20. Uczestnicy szczytu warszawskiego uznają znaczenie wielostronnej współpracy wzmocnionej dzięki Partnerstwu Wschodniemu, oraz podkreślają znaczenie zgodności celów poszczególnych inicjatyw i sieci. Przypominają, że Partnerstwo Wschodnie mogłoby wspomóc rozwój ściślejszych więzów między samymi krajami partnerskimi.
21. Uczestnicy szczytu warszawskiego przyjmują z zadowoleniem ustanowienie Zgromadzenia Parlamentarnego Euronest, odegrywającego istotną rolę we wspomaganiu postępu na drodze do realizacji celów Partnerstwa Wschodniego. Przyjmują z zadowoleniem uruchomienie programu dorocznych Konferencji Władz Lokalnych i Regionalnych ws. Partnerstwa Wschodniego pod auspicjami Komitetu Regionów. Wzywają Komitet Regionów do pracy z władzami lokalnymi i regionalnymi wschodnich partnerów w celu ustanowienia stałych instytucjonalnych ram współpracy.
22. Uczestnicy szczytu warszawskiego pragną podkreślić istotną rolę społeczeństwa obywatelskiego w realizowaniu celów Partnerstwa Wschodniego. Zobowiązują się do wspierania działań społeczeństwa obywatelskiego i promowania jego roli we wspieraniu demokracji, zrównoważonego rozwoju społeczno-gospodarczego, dobrego zarządzania i praworządności. Forum Społeczeństwa Obywatelskiego Partnerstwa Wschodniego oraz jego platformy krajowe są niezwykle istotne w promowaniu wartości demokratycznych, na których spoczywa Partnerstwo Wschodnie. Zaangażowanie Forum we wdrażanie Partnerstwa Wschodniego powinno zostać wzmocnione, w tym poprzez poprawę zdolności i zwiększenie uczestnictwa w wielostronnym wymiarze Partnerstwa. Szczególne wsparcie jest i nadal będzie udzielane społeczeństwom obywatelskim w krajach partnerskich, z zachowaniem zgodności z istniejącymi instrumentami i strukturami, w miarę możliwości poprzez ustanowienie Instrumentu Wspierania Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego oraz Europejskiej Fundacji na Rzecz Demokracji.
23. Uczestnicy szczytu warszawskiego z zadowoleniem przyjmują zaangażowanie finansowe Europejskiego Banku Inwestycyjnego i Europejskiego Banku Odbudowy i Rozwoju w Partnerstwo Wschodnie, w tym poprzez instrument Eastern Partners Facility (mechanizm na rzecz partnerów wschodnich) Europejskiego Banku Inwestycyjnego. Z zadowoleniem przyjmują także powołanie instrumentu wsparcia małych i średnich przedsiębiorstw (SME Facility) Partnerstwa Wschodniego, służącego wspieraniu sektora małych i średnich przedsiębiorstw, oraz wkład w postaci Instrumentu Inwestycyjnego na Rzecz Sąsiedztwa (wdrożonego we współpracy z europejskimi instytucjami finansowymi) we wspieranie projektów infrastrukturalnych, łączących Unię Europejską z partnerami wschodnimi.

Unia Europejska przeznaczyła znaczące środki finansowe w wysokości do 1,9 miliarda EUR na lata 2010-2013 na cel kontynuacji wdrażania Partnerstwa Wschodniego w ramach programów dwustronnych i regionalnych. Kapitał podwyższonego ryzyka i systemy gwarancji są istotnymi instrumentami finansowymi w promowaniu rozwoju gospodarczego, zwłaszcza we wspieraniu małych i średnich przedsiębiorstw, które odgrywają kluczową rolę w tworzeniu miejsc pracy i podnoszeniu poziomu innowacyjności. W oparciu o uprzednie sukcesy w regionie Morza Śródziemnego i krajach partnerskich na Wschodzie, uczestnicy szczytu warszawskiego podkreślają potrzebę szczegółowego zbadania możliwości dalszego wspierania operacji kapitału podwyższonego ryzyka we wschodnim sąsiedztwie. Zgodnie z treścią wniosków Rady do Spraw Zagranicznych Unii Europejskiej z 20 czerwca 2011 r., Unia Europejska zadecyduje o przeznaczeniu dodatkowych środków na lata 2012-2013, służących wspieraniu wdrażania Przeglądu Europejskiej Polityki Sąsiedztwa, a także kontynuacji prac szczytu warszawskiego, z korzyścią dla partnerów, którzy podjęli zobowiązania na rzecz reform. Uczestnicy szczytu warszawskiego oczekują wniosku Komisji Europejskiej w kwestii utworzenia w ramach kolejnych wieloletnich ram finansowych nowego Europejskiego Instrumentu Sąsiedztwa, odzwierciedlającego między innymi nowy poziom aspiracji Europejskiej Polityki Sąsiedztwa.
 

24. Uczestnicy szczytu  warszawskiego odnotowują współpracę z międzynarodowymi instytucjami finansowymi i krajami trzecimi zainteresowanymi koordynacją współpracy darczyńców, jak również ogólnie rozwojem Partnerstwa Wschodniego, w tym w formie działań nieformalnej Grupy Informacyjno-Koordynacyjnej, bez uszczerbku dla zasad współpracy z krajami trzecimi, zgodnie z treścią Deklaracji Praskiej.
25. Uczestnicy szczytu warszawskiego zgadzają się rozwijać polityczną współpracę i dialog Unii Europejskiej z krajami partnerskimi, w tym w obszarze reform, zarządzania, wspólnych wysiłków na rzecz poprawy bezpieczeństwa regionalnego i rozwiązywania konfliktów, jak również istotnych dla dobra wspólnego globalnych i regionalnych kwestii zagranicznych i bezpieczeństwa.
26. Uczestnicy szczytu warszawskiego potwierdzają, że Partnerstwo Wschodnie powinno w dalszym ciągu promować stabilizację i wielostronne wysiłki na rzecz zaufania, oraz że występujące konflikty blokują działania służące współpracy. Dlatego podkreślają potrzebę ich możliwie szybkiego pokojowego rozwiązania zgodnie z zasadami i normami prawa międzynarodowego, a także podjęcia odpowiednich decyzji i przyjęcia odnośnych dokumentów. Z zadowoleniem przyjmują zwiększenie roli Unii Europejskiej w rozwiązywaniu konfliktów i pracy na rzecz budowy zaufania w ramach lub jako wsparcie istniejących uzgodnionych formatów i procesów, w tym poprzez uzasadnioną obecność w terenie. Z zadowoleniem przyjmują również mianowanie nowego Specjalnego Przedstawiciela UE ds. Kaukazu Południowego oraz kryzysu w Gruzji. Podkreślają wagę obecności w terenie Misji Monitorującej UE w Gruzji. Z zadowoleniem przyjmują także niedawną decyzję o wznowieniu oficjalnych negocjacji w formacie “5+2” zmierzających do wykonalnego, kompleksowego politycznego rozstrzygnięcia konfliktu w Naddniestrzu.
27. Czynione będą starania na rzecz wzmocnienia dialogu i współpracy w kwestiach bezpieczeństwa międzynarodowego, w tym, w celu umożliwienia uczestnictwa partnerów w cywilnych i wojskowych operacjach pod przywództwem Unii Europejskiej. Współpraca między Unią a krajami partnerskimi, jak również regionalne projekty współpracy i programy pomocowe UE, przyczynią się do pokojowego rozwiązywania konfliktów i budowy zaufania.
28. Uczestnicy szczytu warszawskiego pragną podkreślić potrzebę promowania i rozpowszechniania kluczowych zasad i działań Partnerstwa Wschodniego w społeczeństwie oraz zgadzają się podjąć dodatkowe działania na rzecz zwiększenia widoczności Partnerstwa, w tym w drodze wykorzystania marki Partnerstwa Wschodniego do oznaczania stosunków i działań między Unią a krajami partnerskimi.
29. Uczestnicy szczytu warszawskiego z zadowoleniem przyjmują zamiar Wysokiego Przedstawiciela i Komisji Europejskiej w kwestii uzgodnienia z partnerami i przedstawienia do końca roku proponowanej mapy drogowej, opisującej cele, instrumenty i działania, oraz zapewniającej ich wdrażanie i monitorowanie do czasu kolejnego szczytu, zaplanowanego na drugą połowę 2013 r.

_______________

Deklaracja w sprawie sytuacji na Białorusi przyjęta podczas szczytu Partnerstwa Wschodniego w Warszawie 30 września 2011 r.
Szefowie państw i rządów oraz przedstawiciele Unii Europejskiej i jej państw członkowskich wyrażają głębokie zaniepokojenie pogarszającą się sytuacją nieprzestrzegania praw człowieka, demokracji i rządów prawa na Białorusi, ubolewają nad dalszym ograniczaniem wolności mediów na Białorusi i wzywają do natychmiastowego uwolnienia i rehabilitacji wszystkich więźniów politycznych, zaprzestania represji wobec społeczeństwa obywatelskiego i mediów, oraz rozpoczęcia dialogu politycznego z opozycją. Unia Europejska pragnie również wyrazić obawę wywołaną doniesieniami, w świetle których więźniom odmawia się kontaktu z rodzinami, a także prawa do opieki prawnej i zdrowotnej, przy jednoczesnym poddawaniu ich presji psychologicznej i fizycznej. Unia Europejska ponawia propozycję pogłębienia kontaktów z Białorusią. Potwierdzając politykę krytycznego zaangażowania, podkreślą, że pogłębienie tych kontaktów jest uzależnione od podjęcia przez władze białoruskie działań na rzecz demokracji, praworządności i przestrzegania praw człowieka.